banner 828x90

MACLN Propóe Orsamentu US$172,4 Milloens Ba Tinan 2027, Reduz US$27,5 Milloens Husi 2026

  • Share
Caption Foto: Ministru Asuntus Kombatentes Libertasaun Nasionál, Gil da Costa Monteiro, akompaña husi Sekretáriu Estadu Veteranu, César dos Santos da Silva, durante audiénsia ho membru sira Komisaun F, Parlamentu Nasionál, hodi aprezenta relatóriu ezekusaun orsamentál ba 2026 no proposta Orsamentu Jerál Estadu ba tinan 2027. Foto: Media MACLN
https://news-viptv.com/wp-content/uploads/2026/08/BANER-KII-BARU.jpgjpg" alt="banner 728x90" title="banner 728x90" width="728" height="90" loading="lazy" />

Dili, WWWNEWS-VIPTV 20 Outubru 2026 — Ministériu Asuntus Kombatentes Libertasaun Nasionál (MACLN) propõe orsamentu hamutuk US$172,41 milloens ba tinan fiskál 2027, menus besik US$27,5 milloens kompara ho orsamentu US$199,91 milloens ne’ebé aprova ba tinan 2026. Proposta ne’e aprezenta ba deputadu sira Komisaun F Parlamentu Nasionál, hamutuk ho relatóriu ezekusaun orsamentál ba tinan 2026.

Ministru Asuntus Kombatentes Libertasaun Nasionál, Gil da Costa Monteiro, ne’ebé koñesidu ho naran “Oan Soru”, aprezenta proposta ne’e iha audiénsia iha Parlamentu Nasionál, iha tersa-feira (20/10), hamutuk ho Sekretáriu Estadu Veteranu, César dos Santos da Silva “Merak”, Diretóra Nasionál Planu, Finansas no Lojístika, Rosa da Costa Gomes, no ekipa téknika ministériu nian, inklui reprezentante Conselho dos Combatentes da Libertação Nacional (CCLN).

Ministru informa katak, to’o períodu relatóriu ne’ebé aprezenta, ezekusaun real orsamentu MACLN nian ba tinan 2026 atinje ona 69%, enkuantu komprimisu ka obrigasaun finanseira atinje 72%.

Orsamentu 2026 nian, ne’ebé aprova ona, hamutuk US$199.906.227, ho alokasaun ba saláriu no vencimentu US$1.584.358; bens no servisu US$7.655.718; transferénsia públika US$187.694.349; no kapitál dezenvolvimentu US$2.971.802.

Ba tinan 2027, MACLN propõe orsamentu US$172.411.950, ne’ebé fahe ba saláriu no vencimentu US$1.548.358; bens no servisu US$7.642.642; transferénsia públika US$162.194.349; no kapitál dezenvolvimentu US$990.601.

Orsamentu ne’e sei suporta programa funsionamentu no dezenvolvimentu institusionál, inklui programa inkluzaun sosiál ho subprograma sira kona-ba rekoñesimentu no valorizasaun luta libertasaun nasionál, protesaun sosiál ba kombatente sira, infraestrutura no bolsa estudu.

Prioridade 2027: Haloot restus-mortais ba mártir no veteranu sira

Entre prioridade prinsipál MACLN nian ba 2027 mak kontinua prosesu haloot restus-mortais ba erói no mártir sira iha Jardím dos Heróis e Mártires da Pátria, Jakarta II, Munisípiu Ainaro, ho total 2.661; Natarbora, Munisípiu Manatuto, ho total 1.700; Iliomar, Munisípiu Lautém, ho total besik 220; no Maliana, Munisípiu Bobonaro, ho total 775.

Ministru Gil da Costa Monteiro esplika katak, preparasaun ba fatin sira ne’e sei kontinua, ho objetivu atu hala’o prosesu haloot restus-mortais no serimónia onra funerária estadu nian iha tinan 2027.

Nia hatutan katak, iha planu jerál, sei iha fatin seluk ne’ebé presiza atensaun, hanesan Uatulari, Suai, Ossu, Vila Viqeque, Krarás no Oéfia, iha área entre Natarbora no Lakluta, no mós Bubur-Laran. Maibé, proposta orsamentu atual foka ba atividade sira iha Ainaro, Natarbora, Iliomar no Maliana.

MACLN husu realokasaun US$2 milloens

Atu suporta kustu servisu no preparasaun ba prosesu haloot restus-mortais, MACLN husu apoiu Komisaun F atu konsidera realokasaun US$2 milloens husi rúbrika transferénsia públika ba kapitál dezenvolvimentu, la’ós atu aumenta montante totál orsamentu ministériu nian.

Ministru hateten katak, pedidu ne’e importante tanba atividade haloot restus-mortais presiza envolve kompanhia ka prestadór servisu, ne’ebé tenke selu tuir servisu ne’ebé hala’o.

MACLN afirma katak la husu orsamentu adisionál ba 2027, maibé hakarak halo realokasaun iha laran orsamentu ne’ebé propõe ona, atu responde ba nesesidade programa prioritáriu sira.

Proposta orsamentu 2027 nian agora aprezenta ona ba Komisaun F Parlamentu Nasionál, ne’ebé nia kna’ar fiskalizasaun inklui asuntu saúde, seguransa sosiál no igualdade jéneru. Proposta ne’e sei kontinua tuir prosesu avaliasaun no deliberasaun orsamentál iha Parlamentu Nasionál.

 

  • Share

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

error: Content is protected !!